Województwo zachodniopomorskie Województwo pomorskie warminsko-mazurskie Województwo podlaskie Województwo lubuskie Województwo wielkopolskie kujawsko-pomorskie Województwo mazowieckie Województwo lodzkie Województwo lubelskie Województwo dolnośląskie Województwo opolskie Województwo świętokrzyskie Województwo śląskie Województwo małopolskie Województwo podkarpackie
Logo Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi

     Jednostka Regionalna KSOW Województwa Łódzkiego

English 
baner

Lista produktów tradycyjnych

Sery i inne produkty mleczne (5)


Kozi twaróg z Eufeminowa

Historia wyrobu serów kozich w rodzinie z Eufeminowa zaczęła się po II wojnie światowej. Tradycja przetrwała i w domu w Eufeminowie nadal spożywane jest mleko kozie, a z nadmiaru mleka produkowany jest ser według receptury odziedziczonej po babci.

Twaróg tradycyjny

Twaróg tradycyjny produkowany jest z mleka krowiego pochodzącego z okolic Głuchowa. Tereny te są typowo wiejskie, czyste, bez przemysłu ciężkiego. Rolnicy wykorzystują do żywienia krów pasze, w większości produkowane we własnych gospodarstwach, dzięki czemu mleko charakteryzuje się dużą zawartością składników odżywczych.

Sery kozie z Drużbina

W Drużbinie sery kozie wytwarzane są wg tradycyjnej metody przekazywanej z pokolenia na pokolenie. Tradycja hodowli kóz i pozyskiwania sera z koziego mleka przetrwała do czasów współczesnych praktycznie od niemal 300 lat.

Ser twarogowy z siary

W obecnych czasach nieliczni wiedzą, że ser można wytwarzać z półproduktu zwierzęcego jakim jest siara (pozyskana z pierwszego udoju zaraz po wycieleniu). Jednak tradycja wytwarzania tego sera, a także produktów z jego dodatkiem (pierogi, kluski, ciasta) jest nadal żywa i przekazywana z pokolenia na pokolenie przez mieszkańców powiatu rawskiego.

Ser twarogowy szczercowski

W okolicach Szczercowa twaróg wyrabiano przeważnie ze zsiadłego mleka pełnego, lub z takiego, z którego odciągnięto śmietankę wykorzystywaną do produkcji masła. Wyrabiano go w dni powszednie, a także na specjalne okazje np. odwiedziny gości. Wyrabiany tradycyjnymi metodami nadal cieszy się dużym uznaniem wśród mieszkańców Szczercowa oraz okolicznych miejscowości.

 Mięso świeże oraz produkty mięsne (30)


Szynka cygańska zwana niedźwiedzią z Zaborowa

Szynka ta jest produktem powstałym z lokalnych praktyk kulinarnych rejonu Zaborowa, Ujazdu i obyczajów przekazanych przez przebywających sezonowo w rejonie jej wytwarzania Romów.

Kiełbasa chłopska

Receptura wyrobu kiełbasy chłopskiej powstała z połączenia doświadczenia kilku pokoleń mieszkańców Kotulina i jego okolic oraz przepisów zawartych w starych poradnikach.

Szynka wieluńska z lagi

Stosowanie od lat tej samej receptury wraz z doświadczeniem przekazywanym ustnie z pokolenia na pokolenie sprawia, że szynka charakteryzuje się niezmienną jakością oraz specyficznym smakiem i zapachem.

Wędzonki Szadkowskie

Dzięki tradycyjnym recepturom oraz szczególnym walorom Ziemi Szadkowskiej, z której pochodzą stosowane przy produkcji wędzonek surowce i przyprawy, powtarzalny od dziesięcioleci smak i jakość tych wyrobów znajdują wysokie uznanie wśród konsumentów.

Wędzone kiełbasy jordanowskie

Przy produkcji wędlin stosowane są tradycyjne przepisy przekazywane z pokolenia na pokolenie. Do wędzenia używana jest mieszanka drewna liściastego z lasów wiączyńskich i ziół z okolic Jordanowa.

Nadolski boczek tradycyjnie wędzony

Nadolski boczek z lagi tradycyjnie wędzony to produkt naturalny, mało przetworzony, długo zachowujący świeżość i smak. Mięso do jego wyrobu pochodzi z małej, tradycyjnej hodowli trzody chlewnej.

Jordanowska kiełbasa jałowcowa

Jordanowska kiełbasa jałowcowa smakiem, zapachem przypomina dawną wieś polską. Niezmieniony proces produkcji tego gatunku wędlin sprawia, że z przyjemnością jest podawana na stołach nie tylko w województwie łódzkim.

Kiełbasa nadolska tradycyjnie wędzona

Kiełbasa nadolska tradycyjnie wędzona przygotowana według rodzinnej receptury z dodatkiem czosnku jest znanym w okolicy przysmakiem. Mięso do wyrobu tego produktu pochodzi z małej, tradycyjnej hodowli trzody chlewnej, a do wędzenia używane jest wyłącznie drewno z drzew liściastych typu: dąb, olcha z pobliskich lasów oraz drzew owocowych typu: śliwa i wiśnia z przydomowych sadów.

Pasztetowa z Nadolnej w pętkach

Wyrób pasztetowej z Nadolnej odbywa się na małą skalę, zgodnie z recepturą przekazywaną w rodzinie z pokolenia na pokolenie. Od lat jej znakomity, tradycyjny smak cieszy się dużym uznaniem wśród rodziny i znajomych.

Gęś owsiana z Bogusławic

Mięso gęsi owsianej wyróżnia się wspaniałymi walorami smakowymi i dietetycznymi. Oprócz mięsa gęś jest dostarczycielem doskonałego pierza i puchu.

Jagnięcina ze świniarki

Mięso Świniarki (rasa owiec) jest bardzo smaczne, jędrne, delikatne, w smaku zbliżone do dziczyzny. Ze względów dietetycznych mięso jagnięce jest bardzo zdrowe, gdyż nie zawiera cholesterolu i jest praktycznie beztłuszczowe.

Kiełbasa bilska

Do przygotowania kiełbasy używano odpowiedniego mięsa, które doprawiało się solą, pieprzem, czosnkiem, majerankiem, kolendrą oraz innymi przyprawami. Kiełbasę wędzono w tradycyjnej wędzarni opalanej drewnem bukowym, olszowym i dębowym z dodatkiem miejscowych ziół. Kiełbasa bilska do dziś zachowała unikalny smak, aromat i charakter.

Kaszanka

Jest to produkt przygotowywany w miejscowości Biała Góra. Kaszankę najczęściej przygotowywano z kaszy gryczanej, oryginalność jej smaku wynika ze sposobu przygotowania podrobów, gotowania kaszy i parzenia wyrobu gotowego. Jest wytwarzana jedynie ze zwierząt z lokalnych gospodarstw, karmionych naturalnymi paszami, co podnosi jej jakość, a smakowi nadaje wyjątkowości.

Kiełbasa swojska z Białej Góry

W Białej Górze kiełbasa swojska wyrabiana jest niezmiennie według tradycyjnych receptur. Do mięsa, odpowiednio dobranego i przygotowanego, dodaje się czosnek, pieprz i przyprawy ziołowe, a następnie obsuszana i dopiero wędzi. Mięso pochodzi wyłącznie od zwierząt skupowanych od miejscowych hodowców, a dzięki powolnemu wędzeniu w tradycyjnej wędzarni zachowuje swój niepowtarzalny smak.

Karczek pieczony z Białej Góry

Do dzisiaj w Białej Górze przygotowywany jest karczek pieczony według tradycyjnej receptury. Wyrób ten cieszy się dużym uznaniem, a swój charakterystyczny i unikalny smak zawdzięcza stosowanym do jego przyrządzenia lokalnym ziołom, doborowi najlepszego mięsa (tylko od lokalnych hodowców) i jego odpowiedniemu przyrządzeniu.

Boczek wędzony z Zaborowa

Przygotowywany jest niezmiennie od lat międzywojennych. Wyróżnia się tym, że jest długo wędzony w gorącym dymie, a następnie zapiekany. Dobrze uwędzone boczki mogą być przechowywane przez długi okres czasu. W Zaborowie ten specjał cieszy się nieustającym zainteresowaniem wśród konsumentów.

Boczek wędzony łuskany z Szadku

Mięso przeznaczone na ten boczek pochodzi ze świń hodowanych przez okolicznych rolników. Karmione są one naturalnymi paszami m.in. z otrąb pozostałych z mielenia zboża. Jest produkowany według tej samej, niezmiennej receptury od prawie 70 lat. Dzięki stosowaniu miejscowych surowców, jak również lokalnych zwyczajów produkcyjnych, każdy doceni smak i jakość boczku wędzonego.

Słonina wędzona z Szadku

Słonina pochodzi ze świń okolicznych rolników. Świnie te karmione są naturalnymi paszami, wytwarzanymi z lokalnych zbóż. Dzięki stosowaniu miejscowych surowców, jak również tradycyjnej receptury, powtarzalny od dziesięcioleci smak i jakość słoniny wędzonej z Szadku znajduje odzwierciedlenie w wysokich opiniach konsumentów i w szeregu nagród uzyskanych na różnych konkursach wojewódzkich.

Pachwina wędzona z Szadku

W Szadku pachwina wędzona przygotowywana jest w oparciu o tradycyjną recepturę od około 70 lat. Do wędzenia używano drewna olszowego, dębowego oraz drewna drzew owocowych z okolicznych sadów. Pachwinę wędziło się gorącym dymem dwa razy dłużej niż boczek, dzięki temu była ona mięciutka i nadawała się do chleba bez parzenia. Wyrób ten cieszy się w regionie dużym zainteresowaniem konsumentów.

Kiełbasy szadkowskie wędzone podsuszane

Kiełbasy szadkowskie wędzone podsuszane są tradycyjnym wyrobem Ziemi Szadkowskiej. Swój znakomity, niepowtarzalny smak zawdzięczają rygorystycznemu przestrzeganiu zasad produkcji i tradycyjnej recepturze. Dzięki stosowaniu miejscowych surowców, tradycyjnych receptur oraz przestrzeganiu procedur produkcyjnych, kiełbasy szadkowskie cieszą się uznaniem konsumentów i stale rosnącym popytem.

Kiełbasa sołtysa z Bilskiej Woli

Na kiełbasę sołtysa brało się mięso z przedniej szynki oraz część mięsa z tylnej szynki. Po uwędzeniu kiełbasę sołtysa zapiekano najczęściej w piecu piekarskim. Do chwili obecnej kiełbasa sołtysa wytwarzana jest według tej samej niezmienionej od lat receptury, wyłącznie z mięsa świń hodowanych na naturalnych paszach. Stosowanie tradycyjnej receptury oraz miejscowych surowców powoduje, iż kiełbasa sołtysa z Bilskiej Woli zachowała unikalny smak.

Boczek wędzony z Bilskiej Woli

Boczek wędzony wytwarzany jest według tej samej niezmienionej od lat receptury, wyłącznie z mięsa świń hodowanych na naturalnych paszach. Boczek wędzony z Bilskiej Woli smakuje dziś tak samo jak kiedyś i przywodzi na myśl zapomniane smaki dzieciństwa.

Szynka domowa z Bilskiej Woli


W Bilskiej Woli szynkę domową przyrządzano tradycyjnie na Święta Wielkanocne. Była to szynka tylna. Zawsze peklowana z dodatkiem miejscowych ziół, gotowana lub wędzona i później gotowana. Szynka domowa wytwarzana jest według tej samej niezmienionej od lat receptury, wyłącznie z mięsa świń hodowanych na naturalnych paszach oraz z dodatkiem miejscowych ziół. Wędzona jest w tradycyjny sposób. Stosowanie tradycyjnej receptury oraz tradycyjnych metod produkcji sprawia, że szynka domowa z Bilskiej Woli smakuje dziś tak samo jak dawniej.

Kiełbasa felinowska

Mieszkańcy Felinowa przyznają, że "farsz kiełbasiany dziś wytwarzany w kiełbasie felinowskiej jest taki sam jak wtedy – mięso i przyprawy”. Kiełbasa felinowska zajmowała w pożywieniu miejscowej ludności w przeszłości i dzisiaj w ciągu całego roku ważne miejsce, zwłaszcza podczas różnych świąt, w obrzędowości rodzinnej.

Kaszanka cienka

Kaszanka cienka od początku powstania receptury przygotowywana jest z naturalnych jelit wieprzowych pozyskiwanych od tuczników. Dzięki takim surowcom oraz niezmiennej metodzie produkcji kaszanka cienka posiada niepowtarzalny smak i cieszy się ogromnym uznaniem lokalnej społeczności oraz mieszkańców województwa łódzkiego.

Wędzonka z beczki

Liść laurowy w czasie wędzenia nadaje wędzonce wyjątkowego aromatu. Do wędzenia wykorzystywane jest wyłącznie drzewo olchowe i bukowe, które nadaje wędzonce charakterystyczną barwę oraz smak. Wędzonka z beczki, podobnie jak inne wędzonki, od początku była wytwarzana w związku ze świętami Wielkiej Nocy, Bożego Narodzenia czy ważnymi uroczystościami rodzinnymi, takimi jak wesele. Dopiero po kilku latach zaczęła być spożywana na co dzień.

Salceson gospodarza

Salceson gospodarza posiada naturalny skład surowcowy. Dodatek kminku zawierającego olejek lotny kminkowy w połączeniu z czosnkiem i pieprzem daje charakterystyczny aromatyczny smak. Salceson gospodarza przygotowywany jest na terenie gminy Rzgów od wczesnych lat 80-tych i do dnia dzisiejszego cieszy się dużą popularnością wśród mieszkańców oraz odwiedzających województwo łódzkie.

Baleron wędzony z Zaborowa

Cechą charakterystyczną baleronu jest sposób oraz dość długi czas jego peklowania oraz wędzenie w ciepłym dymie. Dzięki temu zachowuje on bardzo długo swoją świeżość. Baleron wędzony z Zaborowa zazwyczaj przygotowywany jest na święta takie jak Wielkanoc czy Boże Narodzenie, choć coraz częściej gości na stołach mieszkańców bez okazji.

Kiełbasa z Księżych Młynów

Księże Młyny to wieś leżąca nad Wartą w gminie Pęczniew. Mięso na kiełbasę krojono na niewielkie kawałki, a następnie mielono, dodawano przyprawy i wędzono. Do wędzenia używano drewna z akacji oraz olchowego, które wpływały na specyficzny aromat gotowego wyrobu. Kiełbasy wytwarzane w ten sposób – według starej sprawdzonej receptury – cieszą się popularnością w Księżych Młynach do dziś.

Pasztety z Głowna

Na ziemi łódzkiej w Głownie i okolicach tradycyjnie sporządzano pasztety z mięsa wieprzowego oraz drobiu (m.in. gęsi i indyka). Początkowo pasztety wypiekano w specjalnych formach z ciasta żytniego lub pszennego, które później zostały zastąpione formami piekarskimi lub żeliwnymi brytfannami. Do najpopularniejszych pasztetów z Głowna należał m.in. pasztet domowy, pasztet z gęsi z tymiankiem oraz pasztet z indyka z dodatkiem lubczyku.

 

Produkty rybołówstwa (2)


Karp z Grabi

Łowione w Grabi karpie najczęściej smażone są obsypane tylko mąką, bądź zalewane zalewą octową z przyprawami. Dzięki temu mogą być dłużej przechowywane. Na szczególne okazje, jak wspominają gospodynie z Koła Gospodyń Wiejskich, przygotowywany jest karp w galarecie.

Ryby wędzone tradycyjnie z Woli Moszczenickiej

W Moszczenicy i Woli Moszczenickiej w XIX wieku hodowano ryby w zbiornikach wodnych przy działających tam dwóch młynach wodnych. Mieszkańcy kontynuują wędzenie ryb w specjalnie do tego celu zbudowanych wędzarniach tradycyjnych wyłożonych wewnątrz drewnem. Sposób wykonania wędzarni zapewnia rybom niepowtarzalny smak i aromat. Wędzenie ryb dokonywane jest zgodnie z tradycyjną metodą przekazywaną z pokolenia na pokolenie.

 

Orzechy, nasiona, zboża, warzywa i owoce (19)


Nagawskie jabłka pieczone z sokiem

Wieś Nagawki leży w Dolinie rzeki Mrogi w pobliżu Parku Krajobrazowego Wzniesień Łódzkich. Dzięki temu w okolicy jest specyficzny mikroklimat i czyste środowisko naturalne. Owoce są wyjątkowej jakości o wysokich walorach smakowych i odżywczych. Zgodnie z wieloletnią tradycją nagawskie jabłka pieczone z sokiem podawane są jako deser.

Kompot wiśniowy po łowicku

Przemysłowa produkcja soków i napoi wyparła z rynku kompoty i spowodowała zanikanie tradycji ich robienia w domach. Obecnie można zaobserwować powrót do tej tradycji związany z nieskomplikowaną technologią przygotowania i przede wszystkim z sentymentem do smaków dzieciństwa.

Przecier ogórkowy po łowicku

Popularnemu w Łowickiem zwyczajowi kiszenia ogórków towarzyszyło wytwarzanie przecieru na zupę ogórkową. Przecier ogórkowy nie posiada żadnej regionalnej nazwy, od zawsze nazywano go po prostu „przecierem” i wykorzystywano wyłącznie do przygotowania zupy ogórkowej, stanowiącej element pożywienia codziennego.

Szczaw konserwowy po łowicku

Tak dawniej jaki i dziś szczaw konserwowy wykorzystywany jest jedynie do przygotowania zupy szczawiowej. Dla zachowania walorów smakowych i bezpieczeństwa zdrowotnego nie łączy się go już jednak z tłuszczami, ale produkt pasteryzuje się, a sam szczaw jest uprawiany w przydomowych ogródkach a nie dziki, zbierany na łąkach.

Chrzan nadwarciański po staropolsku

Do przygotowania Chrzanu nadwarciańskiego używany jest wyłącznie Chrzan znad środkowej Warty. Tradycja tarcia chrzanu w centralnej Polsce związana była ściśle z przygotowaniami do Świąt Wielkanocnych. Już pod koniec XIX wieku tarty chrzan był obowiązkowym elementem „święconki”.

Ogórek kwaszony spod Wielunia

Tradycja kwaszenia ogórków w małej wsi Drobnice na Ziemi Wieluńskiej sięga okresu międzywojennego. „W pobliskim młynie wodnym we wsi Drobnice kwasili ogórki w beczkach dębowych na potrzeby własne rodziny młynarza i tych, którzy korzystali z usług młyna”. (Marian Błaszczyk, Drobnice).

Ćwikła z chrzanem po łowicku

Najczęstszą metodą przyrządzenia ćwikły z chrzanem było połączenie utartego, ugotowanego buraka z utartym korzeniem chrzanu i dodaniem do nich, dla uzyskania właściwego smaku, octu i cukru.

Powidła śliwkowe łowickie

Współcześnie najlepszą odmianą śliwy, którą uprawia się specjalnie z myślą o powidłach śliwkowych jest śliwka węgierka łowicka. Nadal poszukiwane przez gospodynie są także inne stare odmiany węgierek. Odmiana śliwki „węgierka łowicka” początkowo uprawiana tylko w rejonie Łowicza, została otrzymana z siewu pestek już w latach powojennych. Rozwojowi sadów węgierki łowickiej sprzyjała wysoka plenność tej odmiany oraz rosnące na nią zapotrzebowanie.

Ogórki konserwowe po łowicku

Sposób przetwarzania ogórków i produkcji z nich ogórków konserwowych nie zmienił się od lat. Dzięki używanym surowcom pochodzącym od okolicznych rolników oraz właściwej proporcji składników zalewy, zgodnej z przekazywaną z pokolenia na pokolenie recepturą, otrzymuje się obecnie tak samo smaczne ogórki konserwowe jak przed laty.

Ogórki kwaszone po łowicku

Właściwe proporcje poszczególnych składników zalewy mają decydujący wpływ na smak ogórków konserwowych. Pełne słoje zamykane są wieczkami i poddawane pasteryzacji. Właściwa temperatura i czas pasteryzacji wraz z chłodzeniem dają  gwarancję właściwej jakości produktu i zachowanie wszystkich walorów smakowych przetworu.

Chrzan znad Środkowej Warty, w laskach

Jest to odmiana lokalna, uprawiana w południowo-zachodniej części województwa łódzkiego. W związku z jego wyjątkowością i tradycyjnymi metodami uprawy korzeń tego chrzanu został umieszczony na Liście produktów tradycyjnych.

Kapusta kiszona w całych głowach

Jednym z łatwo dostępnych na wsi produktów, pochodzących z własnych upraw i hodowli i często wykorzystywanych była kapusta, którą na jesieni gospodynie kisiły według swoich receptur i wykorzystywały do wielu potraw, nawet do wiosny. Jej wartości odżywcze i duża zawartość witaminy C ma korzystny wpływ na cały organizm i dawała siłę do ciężkiej pracy na roli.

Pikantna konfitura z dzikiego wina

Dzikie wino daje nieduże ciemnofioletowe owoce o lekko cierpkim smaku - stanowią znakomity surowiec na konfitury, marmolady. Szczególnie dobrze smakują smażone z niewielkim dodatkiem cukru i przyprawami korzennymi. Pikantne konfitury z dzikiego wina wytwarzane są według tradycyjnej receptury przekazywanej z pokolenia na pokolenie.

Powidła z papierówek z Kobylnik

Powidła z papierówek z Kobylnik do dnia dzisiejszego przygotowywane są tą samą metodą co dawniej i cieszą się dużą popularnością wśród mieszkańców szczególnie w okresie zimy.

Ogórki kiszone z Rogowa

Przepis na przygotowywanie ogórków kiszonych przekazywany był ustnie przez gospodynie z terenu gminy Rogów. Na początku w słoje układane są przyprawy takie jak: chrzan, czosnek, koper, liście z wiśni, czarnej porzeczki oraz orzecha włoskiego. Następnie układa się ogórki, a wszystko zalewane jest wcześniej przygotowaną zalewą z wody i soli.

Konfitura agrestowa z Osse

W przydomowych ogrodach Osse uprawiano duże ilości agrestu, z owoców którego gospodynie przygotowywały kompoty, a także konfitury. Dodatek ajerkoniaku oraz wanilii nadaje konfiturze niepowtarzalny smak i aromat, a receptura przekazywana była z pokolenia na pokolenie podczas spotkań oraz kursów gotowania.

Konfitura z żurawiny z Osse

Dzięki obfitości terenów okolicy Osse w owoce żurawiny gospodynie przygotowywały przeróżne przetwory, w tym konfiturę z żurawiny. Sposób jej przygotowania nie zmienił się i jest kontynuowany przez obecne pokolenie. Konfitura z żurawiny dzięki charakterystycznemu, lekko cierpkiemu smakowi stanowi znakomity dodatek do wszelkich mięs oraz serów.

Konfitura wiśniowa z Kałęczewa

Wytwarzana  jest z wiśni łutówek, które smażono poprzez wrzucenie do wrzącego syropu przygotowanego z wody i cukru. Konfitury smażono krótko, ale za to kilka razy, czekając za każdym razem aż wystygną. Tak przygotowana konfitura z Kałęczewa cieszy się niesłabnącą popularnością.

Powidła śliwkowe z Kałęczewa

W okolicach Kałęczewa popularne były śliwy węgierki, które zawierają sporo cukrów i znakomicie nadają się na powidła. Dojrzałe śliwki węgierki były wystarczająco słodkie, nie dodawano do nich cukru ani wody. Owoce gotowano przez kilka godzin, a nawet kilka dni. Czasami dodawano przyprawy takie jak anyżek, goździki, cynamon i miód.

 

Wyroby piekarnicze i cukiernicze (31)



Chleby żytnie Szadkowskie

Dzięki staranności i przestrzeganiu zasad technologicznych sporządzania kwasów oraz poszczególnych etapów produkcji (w tym stosowania tradycyjnych, oryginalnych miejscowych metod wygrzewania pieca i szwilowania) chleb utrzymuje długo świeżość i smak tradycyjnego, wiejskiego chleba.

Chleb żytni z mlekiem

Stara receptura wypiekania chleba żytniego na zakwasie z mlekiem, przekazywana była w Stoczkach Porąbkach z pokolenia na pokolenie. W piekarni znajdują się ceglane piece opalane drewnem brzozowym lub olchowym. Długoletnia, niezmieniona od ponad 100 lat receptura jak i system wypieku daje doskonałą jakość naturalnego, swojskiego, zwanego czasem przez ludzi „prawdziwego chleba” o doskonałym smaku.

Chleb gospodarski z Mrogi

W Mrodze Dolnej, jak wynika ze wspomnień mieszkańców, intuicyjnie, z gospodarności i dla zdrowia wykorzystywano pozostałą po produkcji sera serwatkę jako surowiec piekarski. Rola serwatki w piekarstwie został doceniona w latach 80-tych XX wieku i ujęta w oficjalne receptury jako niezbędny składnik „gospodarskiego chleba”.

Tatarczuch z Radomska

Obecnie receptura tego ciasta jest tajemnicą kilku osób, które przepis otrzymały od najbliższych, co pozwoliło na zachowanie tradycji pieczenia tatarczucha w Stobiecku Miejskim. Specyficzną cechą tego produktu jest to, że wypieka się go z mąki gryczanej z pełnego przemiału, którą rzadko używa się do wypieku ciast.

Obrzędowy chleb z Doliny Mrogi

Chlebem obrzędowym nazywa się pieczywo, które posiada charakterystyczne cechy dla danego regionu. Tymi cechami są: kształt, barwy, swojski smak i zapach. Chleb obrzędowy z Doliny Mrogi często gości na imprezach okolicznościowych oraz uświetnia wesela, chrzciny, dożynki gminne i powiatowe.

Chleb nagawski wiecznie świeży

Chleb ten spękany i nieregularnie wyrośnięty stanowił często podstawę pożywienia w biedniejszych rodzinach, których zasoby finansowe nie pozwalały na zakup mąki pszennej, a na słabych ziemiach wokół rzeki Mrogi pszenica nie była uprawiana.

Chleb razowy z Doliny Mrogi z ziarnami zbóż

Chleb razowy z Doliny Mrogi z ziarnami zbóż, który cieszy się dużym zainteresowaniem i u starszych klientów, poprzez niepowtarzalny smaki zapach, przywołuje wspomnienia z lat dziecięcych.

Chleb gryczany

W okolicach Ozorkowa w latach XX wieku w domach piekło się często chleb zawierający oprócz mąki kaszę gryczaną. Początkowo było to spowodowane koniecznością uzupełniania czymś mąki, której było mało, z czasem stało się przyzwyczajeniem smakowym.

Chleb żytni świątnicki

Tradycję wypieku tego chleba kontynuuje piekarnia w Pabianicach. Jej właściciel mistrz piekarski w oparciu o tradycyjne ludowe receptury przekazane przez babcię oraz wykorzystując posiadany piec piekarski ceramiczny produkuje chleb z mąki żytniej jasnej. Obróbka ciasta jest zgodna z tradycją, a wypiek następuje w drewnianych formach z drzewa liściastego.

Chleb dmosiński na tradycyjnym zakwasie

Tradycyjny sposób wyrobu dmosińskiego chleba opiera się na latach doświadczeń piekarzy oraz sposobie doboru półproduktów, które dzięki temu, że pochodzą z Doliny rzeki Mrogi są bardzo wysokiej jakości.

Chleb staropolski z Doliny Mrogi

Staropolski chleb z Doliny Mrogi pieczony jest z najlepszych surowców według starej receptury. Należy do pieczywa mieszanego, czyli produkowanego z mąki pszennej i żytniej, wytwarzany na naturalnym kwasie żytnim i pszennym rozczynie, bez konserwantów i innych środków chemicznych.

Piernikowa chatka znad rzeki Mrogi

Piernikowa chatka znad rzeki Mrogi to suma tradycyjnego przepisu na piernik i fantazji producentki. Jego baza, to stary przepis na aromatyczny piernik, który kojarzy się z klimatem i pejzażem wsi opisywanych przez Reymonta.

Piernik z marchwi

Najstarsze mieszkanki tych okolic pamiętają, że piernik wypiekany był w ich domach zawsze na Boże Narodzenie. Mówiono że święta bez tej wspaniałości to nie święta.

Chleb żytni razowy pełnoziarnisty z Białej

Chleb żytni razowy pełnoziarnisty początkowo wypiekany był tylko na potrzeby
domowników, rodziny i przyjaciół domu. W 2006 roku podjęto decyzję o wytwarzaniu chleba na nieco szerszą skalę i obecnie w piekarni wypieka się około 180 bochenków tego chleba tygodniowo.

Chleb wiejski na zakwasie z pieca ceglanego z Białej

Chleb na wsi od dawna stanowił ważny składnik pożywienia obrzędowego. Początkowo był pożywieniem luksusowym przygotowywanym na szczególne okazje dopiero z czasem stał się podstawą pożywienia codziennego.

Chleb wiejski łęczycki

Receptura zarabiania ciasta i wypiekania chleba przekazywana jest z pokolenia na pokolenie stanowiąc pilnie strzeżoną, rodzinną tajemnicę. Na przestrzeni lat
zmianie uległ kształt bochenków. Dawniej chleb był duży i okrągły, bochenki pieczone były w słomianych koszyczkach. Obecnie dla wygody wypiekany jest
w formach prostokątnych.

Chleb łęczycki żytni razowy pełnoziarnisty

Na wsi łęczyckiej chleb pieczono w domach zwyczajowo raz na 2 do 4 tygodni. Do jego wypieku służyła mąka żytnia razowa, uzyskiwana z żyta uprawianego we własnych gospodarstwach. Chleb przygotowywany był według tradycyjnej receptury opartej na zakwasie. Kwas robiono z resztek surowego ciasta, które pozostało po ostatnim wypieku.

Ciastka ze skwarek (słoninki)

Tradycja wytwarzania produktu przekazywana jest w rodzinach od pokoleń. Do początku lat osiemdziesiątych XX wieku ciastka ze skwarek w większości domów wypiekano w tradycyjnych piecach, lokalnie „sabatnikach”, bezpośrednio po wypieku chleba. 

Chleb razowy parzony z Ozorkowa

Charakterystyczną cechą tego chleba jest przygotowywanie go na zakwasie metodą zaparzania mąki, która miała na celu zwiększenie wydajności oraz przedłużenie świeżości chleba. Miało to duże znaczenie w czasach głodu, wywołanego między innymi wojnami na ziemiach polskich.

Obwarzanki tomaszowskie

Obwarzanki tomaszowskie przygotowywane są według receptury stosowanej w latach międzywojennych w jednej z piekarni w Tomaszowie Mazowieckim. Dawniej i obecnie wypiekane są głównie z mąki i wody bez innych dodatków. Obecnie produkowane obwarzanki tomaszowskie mają ten sam smak jak kiedyś i nadal cieszą się dużym zainteresowaniem na jarmarkach, festynach.

Chleb kozacki

Chleb kozacki w województwie łódzkim wypiekano od 1905 roku. Cieszy się on niezmienną popularnością i jest ważnym elementem lokalnej tradycji, ponieważ od pokoleń gości na stołach w Ozorkowie i okolicach. W 2012 r. chleb kozacki został nagrodzony podczas targów produktów tradycyjnych „Natura Food” w Łodzi nagrodą „Tygielek Smaku” w kategorii pieczywo i wyroby cukiernicze.

Ciastka zwijane z marmoladą

Wieloletnie doświadczenie, praktyka i wypracowana receptura stały się źródłem uzyskania niepowtarzalnego smaku i gwarancją niezmienionego produktu od początku jego produkcji na tym terenie. Popularność ciasteczek wzrosła wraz z uzyskaniem przez nie I-ego miejsca w konkursie podczas festynu pn. „Smaki Ziemi Brzezińskiej” w 2011 roku.

Babka gotowana

Sekretem wyśmienitego wypieku jest odpowiednie ubicie piany oraz gotowanie babki w formie w odpowiedniej ilości wody, tak nieco ponad godzinę. Babka przygotowywana jest na święta, rodzinne spotkania i przyjęcia, a także na imprezy gminne, powiatowe i jarmarki wojewódzkie.

Rogaliki drożdżowe bez cukru

Bardzo ważnym etapem wyrobu rogalików jest odpowiednie zagniecenie ciasta, aby zachowało odpowiednią gęstość. Ciasto jest dzielone na mniejsze części i rozwałkowywane na cienkie okrągłe placki, z których następnie przygotowywany jest kształt trójkątów. Wycięte z ciasta trójkąty zawijane są w rulon tworząc rogalik.

Pączki tradycyjne

Smak tradycyjnych pączków z konfiturą, która jest wytwarzana z płatków dzikiej róży można spróbować na cyklicznych imprezach, które odbywają się na terenie gminy Rogów, a także na dorocznym jarmarku wojewódzkim. Pączki tradycyjne są bardzo często elementem promocji regionu podczas lokalnych jak i regionalnych przedsięwzięć kulturalnych.

Rogaliki z powidłami śliwkowymi z okolic Mrogi

W drugiej połowie XX w. w okolicach Mrogi zaczęto wypiekać rogaliki z powidłami, które zyskały dużą popularność. Gospodynie wyrabiały je z ciasta drożdżowego, które po wyrośnięciu było przerabiane i rozwałkowywane na okrągłe placki, z których wycinały trójkąty. Nadzienie rogalików stanowiły powidła śliwkowe ze śliwek węgierek. Do produkcji powideł używano śliwek bardzo dojrzałych, bo tylko takie miały dużo cukrów i powideł nie trzeba było dodatkowo dosładzać.

Jabłecznik znad Mrogi


Jabłecznik znad Mrogi wykonywany jest z dwóch placków kruchego ciasta, pomiędzy które wkładana jest masa jabłkowa (używa się antonówek, które są lekko kwaśne). Na walory smakowe i tradycyjność wyrobu mają wpływ również pozostałe składniki wykorzystywane do przygotowywania jabłecznika.  Całe ciasto pieczone jest w brytfannie wysmarowanej masłem i obsypanej bułką tartą. Jabłecznik z jabłek antonówek jest znany i lubiany przez mieszkańców zamieszkujących tereny rzeki Mrogi.

Babka drożdżowa znad Mrogi

Przy wypieku bab bardzo ważna była nie tylko technika wypieku, ale przede wszystkim składniki. Gospodyni, która zajmowała się wypiekaniem ciast i placków sama zaopatrywała swoją kuchnię w niezbędne produkty. Mleko i masło najczęściej pochodziło z własnego gospodarstwa. Obecnie składniki do wypieku babek drożdżowych pochodzą rzadziej z własnych gospodarstw, ale zasady ich wypieku pozostały bez zmian i są przekazywane z pokolenia na pokolenie przez gospodynie znad Mrogi.

Szarlotka z Nagawek

Szarlotka to ciasto z ciasta kruchego, do którego wykorzystywano mąkę pszenną, żółtka, cukier i masło. Nadzienie stanowiły jabłka, najlepiej kwaśne, pokrojone w kostkę i przesmażone z cukrem. We wcześniejszych latach szarlotka była pieczona głównie w okresie jesienno-zimowym ze względu na występowanie jabłek w tym okresie. Obecnie szarlotka należy do ciast, które można piec całorocznie.

Sernik z Nagawek

Jego głównym składnikiem był dobrze odciśnięty, tłusty twaróg, uszlachetniony jajkami, cukrem i masłem, aromatyzowany najczęściej otartą skórką z cytryny. Często jego wierzch posypywano kruszonką lub polewano lukrem. Sernik ten wytwarzany był według starej, sprawdzonej receptury, co wyróżniało go spośród innych ciast.

Wyborowa krówka bełchatowska

Świeża krówka jest ciągnąca w całej objętości, z upływem czasu twardnieje tworząc charakterystyczną „łezkę” w środku. Historia krówki bełchatowskiej rozpoczęła się w latach międzywojennych, kiedy to wytwarzanie cukierków było bardzo utrudnione, a krówki były łatwe w produkcji, bo do ich wytworzenia wystarczyły składniki wykorzystywane w domu. Dziś w regionie ciągnąca krówka jest nadal charakterystyczna, znana i uwielbiana.

 

Oleje i tłuszcze (3)



Masło z Głuchowa

Masło z Głuchowa produkowane jest ze śmietanki pasteryzowanej, uzyskanej z mleka krowiego wysokiej jakości, pochodzącego od okolicznych rolników. Produkowane jest według dawnej receptury.

Masło nagawskie

Masło nagawskie sporządzane jest ręcznie w drewnianej maselnicy, przy użyciu drewnianej łyżki, a potrzebna śmietana zbierana jest z mleka od krowy pasącej się na czystych łąkach doliny rzeki Mrogi schłodzonego w płytkiej studni. Sposób robienia masła nie zmienił się od lat i jest przekazywany ustnie z pokolenia na pokolenie.

Masło tradycyjne naturalne szczercowskie

Z uwagi na dobre warunki klimatyczne panujące na tych terenach, mleko, a później i masło wyróżniało się wyjątkowym smakiem i aromatem. Obecnie produkcja masła odbywa się w Mleczarni w Szczercowie, a cały proces technologiczny jest niezmienny od lat. Z uwagi na wieloletnią i niezmienną tradycję wytwarzania masła na tym terenie cieszy się ono niesłabnącą popularnością wśród mieszkańców Szczercowa i okolic.


Miody (4)

Miody z gminy Żelechlinek

Miody z gminy Żelechlinek nie zawierają żadnych zanieczyszczeń chemicznych. Mają bogaty i niepowtarzalny smak oraz aromat, gdyż w jego składzie znajduje się nektar zebrany przez pszczoły z roślin, których wegetacja zachodzi w dogodnym mikroklimacie, w rejonie czystym ekologicznie i powstaje w tradycyjnych, drewnianych ulach.

Miody z doliny rzeki Mrogi

Wysoka jakość tych miodów wynika bezpośrednio z faktu, że pasieki położone są w dolinie rzeki Mrogi, terenie, który charakteryzuje się wysokimi walorami przyrodniczymi. W dolinie, dzięki naturalnemu meandrowaniu rzeki powstały starorzecza i zbiornik bezodpływowe, co wraz z dużym nasłonecznieniem stworzyło specyficzny mikroklimat.

Miód Ziemi Brzezińskiej, Wzniesień Łódzkich i Rawki

Gospodarstwa pszczelarskie produkujące Miód Ziemi Brzezińskiej, Wzniesień Łódzkich i Rawki znajdują się na terenie obecnych gmin: Brzeziny, Dmosin, Głuchów, Głowno, Jeżów, Koluszki, Stryków, Rogów, Rawa Mazowiecka, Żelechlinek oraz miast Koluszki, Brzeziny, Rawa Mazowiecka. Tradycyjne miody powstają w niezmieniony od lat sposób. Czynniki środowiska naturalnego, doliny rzek Rawki, w tym z obszaru Natura 2000 Dolina Rawki, innych rzek oraz Lasów Spalsko-Rogowskich mają wpływ na jakość, smak i oryginalne właściwości produktu.

Miody z doliny rzeki Bzury

Mieszkańcy od dawna, korzystając z wyjątkowych na terenie doliny Bzury warunków przyrodniczych, zajmowali się bartnictwem, a następnie pszczelarstwem. Poszczególne gatunki miodu pozyskiwane są przede wszystkim z kwiatostanu rozległych łąk, spadzi z pobliskiego lasu liściastego. Tradycja spożycia miodów w regionie doliny rzeki Bzury jest kultywowana przez cykliczne święto w gminie Witonia pn. „Jak pszczoły do ula…”.

 

Gotowe dania i potrawy (24)


Radomszczańska zalewajka

Zalewajka, choć przygotowywana pod różnymi nazwami w całej Polsce, tylko w Radomsku gotowana jest na suszonych zieleniatkach (gąskach). Osoby spoza miasta smakując zalewajkę chwalą ją za wyjątkowy zapach i smak nadawany przez zieleniatki.

Jeżowski żur z ziemniaczkami

Jeżowski żur z ziemniakami przygotowywany jest według starej receptury przekazywanej ustnie z pokolenia na pokolenie. Obecnie recepturę wykorzystuje już czwarte pokolenie (ok. 100 lat). Jego wysoka jakość i wyjątkowy smak wiążą się z pochodzeniem półproduktów.

Plendze kartoflane z Wójcina

Do dnia dzisiejszego w Wójcinie plendze kartoflane są smażone w każdy piątek jako potrawa postna. Plendze pojawiają się także obowiązkowo na stole starszych mieszkanek Wójcina kiedy przyjeżdżają w odwiedziny wnuki i prawnuki.

Kugiel z Przedborza

Pierwowzór kugla robiony był z mięsa gęsiego zapiekanego z kaszą jęczmienną, fasolą Jaś i smalcem gęsim. Wkładano go do pieca w piątek wieczorem, a spożywano w sobotę rano po powrocie z bożnicy. W kuchni żydowskiej występował też kugiel jako zapiekanka z macy, jajek i tłuszczu gęsiego.

Polewka gruszkowa z Gałkowa

W Gałkowie dużą wagę przywiązuje się do zachowania tradycji i dziedzictwa kulturowego dlatego też polewka gruszkowa jest nadal gotowana i prezentowana na pokazach gotowania tradycyjnych potraw, jarmarkach i imprezach lokalnych. Na co dzień natomiast, w sezonie letnim po zbiorze owoców, grusconka gotowana jest nadal w wielu gałkowskich domach.

Kapłonek (wodzianka) z Gałkowa

W tradycyjnym pożywieniu wiejskim ważne miejsce zajmowały posiłki postne podawane w piątki, a nawet w środy i soboty oraz w ciągu czterdziestodniowego postu przed Wielkanocą. W Polsce potrawami postnymi były przede wszystkim właśnie kwaśne polewki gotowane na wodzie i maszczone olejem, wśród nich w naszym regionie królowała wodzianka.

Gołąbki z Osin

Potrawę tę przygotowuje się z bardzo małej ilości mięsa wieprzowego, dużej ilości warzyw i produktów zbożowych (kasza manna, ryż). Ze względu na to, że jest to zdrowa, pożywna i tania potrawa, gołąbki podawane są na różnych uroczystościach rodzinnych jak również w dni powszednie.

Kapusta z grochem

Bogatszą, okraszoną kapustę z grochem podawano na obiad w pierwszy dzień Bożego Narodzenia. Była ona także podstawowym daniem odgrzewanym na obiad Wielkanocny. Przygotowana jedynie z solą była potrawą postną, a obficie kraszona stanowiła podstawę wystawnych obiadów podawanych, np. gościom weselnym.

Obrowska zupa chrzanowa

Mieszkańcy Obrowa uprawiany chrzan wykorzystywali w kuchni na wiele sposobów. Jednym z nich było przygotowywanie z serwatki i tartego korzenia chrzanu zupy chrzanowej zwanej dawniej polewką chrzanową. Tradycja gotowania zupy chrzanowej związana jest z przygotowaniami pożywienia Wielkanocnego.

Zalewajka z zasmażką

Zalewajka to powszechnie znana zupa w polskiej kuchni ludowej wywodząca się z okolic Łodzi. W XIX wieku obok żurów, barszczy i polewek stanowiła główną potrawę, spożywaną na śniadania, obiady i nie rzadko na kolacje.

Kluski żelazne

Do przygotowania potrawy należało najpierw obrać ziemniaki i podzielić na dwie części. Jedna część ziemniaków była gotowana, kolejna ścierana na tarce o małych oczkach, by następnie wycisnąć z nich sok przez ściereczkę. Wyciśnięty sok był wylewany, zostawiając skrobię, która łączona była z surowymi ziemniakami. Następnie ugotowane i starte ziemniaki wyrabiane były z mąką, jajkiem kurzym i doprawiane solą. Z wyrobionego ciasta formułowane były w dłoniach wałeczki.

Golonka z kapustą zasmażaną

Sposób jej przygotowania jest długi i pracochłonny. Na początku do uprzednio nastawionej wody z przyprawami do wrzątku należy wrzucić golonkę i gotować. W międzyczasie przygotowywane są warzywa, które wrzucone zostają do gotującej się golonki, kiedy jest już lekko miękka. Całość gotowana jest do miękkości. Następnie należy przygotować kapustę, a ugotowaną golonkę należy wstawić do piekarnika z majerankiem i liściem laurowym.

Pierogi z kapustą i grzybami z Mrogi Dolnej

Sposób lepienia pierogów oraz specjalnie przygotowany farsz nie zmienił się od lat i jest przekazywany kolejnym pokoleniom w celu kultywowania tradycji. Surowce pozyskiwane są od lokalnych rolników, np. mąka pszenna pochodzi z okolicznego młyna, jaja, masło ubite w gospodarstwie domowym oraz kapusta ukiszona z przydomowych ogrodów oraz najważniejszy składnik grzyby z okolicznych lasów.

Zupa z dyni z Rogowa

Cechą wyróżniającą tę zupę od innych podobnych zup wytwarzanych w innych regionach jest baza do jej przygotowania. Bazę stanowi wywar przygotowany z różnych warzyw oraz przyprawy kolendra i kminek. Dodatkowo do zupy dodawana jest zacierka oraz specjalnie przygotowane grzanki z chleba.

Kotlety z płatków owsianych

Podstawowym składnikiem do ich przygotowania są płatki owsiane i warzywa takie jak marchew, seler, pietruszka. Największy wpływ na smak kotletów ma dodawana stara odmiana cebuli zwanej szalotką. Przepis na kotlety z płatków owsianych, który wykorzystywany jest przez mieszkańców Rogowa został zamieszczony również w książce kucharskiej z 1968 roku.

Kluski nadziewane z kapustą zasmażaną

Sporządzane są z ugotowanych i przeciśniętych przez prasę ziemniaków z dodatkiem mąki pszennej i ziemniaczanej, nadziewane farszem z mięsa wieprzowego i podawane z kapustą kiszoną zasmażaną. Jest to połączenie składników wchodzące w skład pożywienia świątecznego – mąka pszenna, mięso wieprzowe, ze składnikami będącymi na polskiej wsi podstawą pożywienia codziennego, czyli z ziemniakami, jajkami, kapustą kiszoną, cebulą.

Księżacka szynka jajeczna

To danie przygotowywane z jajek, szynki wieprzowej, cebuli z dodatkiem przypraw naturalnych tj. pieprzu czarnego i soli. Księżacka szynka jajeczna jest produktem znanym od ponad pięćdziesięciu lat. Należy ona do produktów regionu łowickiego, jednak przypisuje jej się pochodzenie z trzech gmin sąsiadujących ze sobą, tj. gmina Kocierzew, Zduny, Chąśno.

Trzepka

Mięso oraz kasza gryczana to surowce wykorzystywane do popularnej w Pajęcznie na Ziemi Wieluńskiej potrawy o nazwie trzepka. Do jej przygotowania potrzebne jest świeże mięso wieprzowe  oraz kasza gryczana. Bardzo ważne jest powolne i równomierne gotowanie mięsa, aby wydobyć z niego jak najwięcej substancji kleistej, a później wsypywanie kaszy – przez cały czas zagęszczania kaszą wywaru należy energicznie mieszać składniki łyżką drewnianą (czyli trzepać) i wtrzepywać kaszę w wywar.

Dziad kapuściany

Jedną z najmocniej zakorzenionych w lokalnej tradycji kulinarnej gminy Andrespol potrawą przygotowywaną na bazie kiszonej kapusty, jest dziad kapuściany. Jest to potrawa składająca się z ugotowanej kiszonej kapusty połączonej z makaronem łazankami. Potrawa jest suto okraszona skwarkami ze słoniny i przysmażoną cebulą.

Zupa z bani

Tradycja przygotowywania zupy z bani, czyli dyni, na terenie ziemi sieradzkiej sięga co najmniej początków poprzedniego stulecia. Jak większość dawnych potraw wiejskich jest ona łatwa w przyrządzeniu i opiera się na produktach pochodzących z własnego gospodarstwa. Na terenie gminy Burzenin i w gminach ościennych zupa z bani przyrządzana była na słodko.

Łubnicki żur smażony

W Łubnicach, najstarszej osadzie na ziemi wieluńskiej, żur smażony przyrządzany jest od co najmniej trzech pokoleń. Podstawowymi składnikami są: surowa słonina, słodkie mleko i kwaśna maślanka. Do zagęszczenia żuru używana jest mąka pszenna, a dla podniesienia walorów smakowych doprawiany jest solą i roztartym czarnym pieprzem. Dodatkiem zawsze są ziemniaki gotowane w skórce – lokalnie „w dłubinkach”.

Pierogi znad Mrożycy

Początkowo ciasto na pierogi wyrabiano z mąki żytniej, dopiero później zastąpiła ją mąka pszenna. Pierogi były przygotowywane na wiele okazji, a w zależności od okoliczności i pory roku miały one różne nadzienie. Ciasto na pierogi składało się wyłącznie z mąki i wody. Pierogi z kapustą i grzybami oraz mięsem stanowią jedno z najbardziej tradycyjnych dań nie tylko na terenie województwa łódzkiego, ale również na terenie całej Polski.

Pierogi z Głowna

W Głownie i okolicach pierogi zaczęto wytwarzać od początku XX w. Wytwarzano je z ciasta na bazie mąki, jaj, oleju i wody. Do najbardziej popularnych należały pierogi z owocami oraz serem. Pierogi z Głowna zasłynęły ze swojej wysokiej jakości także na terenie Łodzi, Łowicza, a nawet Warszawy, gdzie dostarczano je na jarmarki i do lokalnych sklepów.

Cepeliny z Nagawek

Sporządzano je z ugotowanych i przeciśniętych przez praskę ziemniaków z dodatkiem mąki pszennej i ziemniaczanej, nadziewane farszem z mięsa wieprzowego. Danie to, to połączenie składników świątecznych (mięso, mąka) ze składnikami będącymi na polskiej wsi podstawą codziennego pożywienia (ziemniaki, jajka, cebula).


Napoje alkoholowe i bezalkoholowe (17)

Ratafia

Od roku 2007 w Eufeminowie przy okazji obchodów dnia patronki – św. Eufemii,
organizowany jest konkurs nalewek, dzięki któremu może uda się zachować stare, rodzinne receptury przygotowywania nalewek tak by przyszłe pokolenia mogły również cieszyć się ich smakiem.

Nalewka imbirowo-cytrynowa

Nalewka ta jest sporządzana według tradycyjnej receptury, zgodnie z którą niezbędnymi jej składnikami są cytryny, imbir, spirytus rozcieńczony wodą, miód, cukier i kardamon. Woda ma w produkcji tej nalewki również niemałe znaczenie a pochodzi z ujęć własnych mieszkańców Eufeminowa. Miód również pochodzi od lokalnych producentów (preferowany jest miód lipowy, gdyż najlepiej oddaje walory smakowe w połączeniu z innymi jej składnikami).

Kwas chlebowy

Napój ten bardzo szybko zyskał wielu wielbicieli ponieważ był łatwy i tani do przygotowania, a doskonale gasił pragnienie i dobrze wpływał na trawienie. Kwas chlebowy w powiecie łaskim był powszechnie robiony szczególnie podczas żniw i innych prac polowych.

Sok jabłkowy z Kałęczewa

Sposób przygotowania soku nie zmienił się od lat. Obecnie mieszkańcy Kałęczewa, powrócili do starych, nieco zapomnianych tradycji tłoczenia soków na zimno i w ten sposób zagospodarowują część swoich jabłek.

Ratafia malinowa z Nagawek

Przepis na ratafię malinową jest zwyczajowo przekazywany z pokolenia na pokolenie ale można go znaleźć w publikacjach z początku XX wieku: Poradnik dla młodych gospodyń „Praktyczny Kucharz Warszawski”, Warszawa 1906. A znajdujemy tam informację, iż do produkcji ratafii malinowej potrzeba „Ile się bierze spirytusu trzy razy pędzonego, tyle malinowego soku. 2 łuty goździków i 2 łuty potłuczonych śliwkowych pestek", później należy już tylko "postawić w ciepłem miejscu, a po paru tygodniach [jest] dobra do użycia”. Nalewka jest nastawiana co roku i wykorzystywana przede wszystkim w okresie jesiennym w czasie deszczowych dni jako środek zapobiegający przeziębieniom.

Nalewka owocowa z Nagawek

Nalewka z Nagawek to przykład kultywowania tradycji wsi polskiej. Wyjątkowe walory smakowe tej nalewki od lat doceniają wszyscy, którzy mieli szansę jej spróbować.

Piwa łaskie

Właściciele Browaru, dbając o wysoką jakość piwa „łaskiego” stosują starą recepturę jego warzenia, zwracają szczególną uwagę na jakość i pochodzenie surowców. Dzięki temu, że Browar ma siedzibę w Łasku wykorzystuje wodę z ujęcia wody oligoceńskiej o bardzo wysokich walorach smakowych i zdrowotnych.

Dmosiński syrop z malin

Mieszkańcy Dmosina powrócili do starych, nieco zapomnianych tradycji tłoczenia soków na zimno a z rozmów z nimi wynika, że sposób przygotowywania syropu jest przekazywany ustnie z pokolenia na pokolenie, a sok z malin sporządzany najczęściej na potrzeby własne i wykorzystywany głównie w okresie zimowym.

Nalewka truskawkowa z Bachorzyna

Prawdziwą dumą każdej gospodyni z Bachorzyna jest do dnia dzisiejszego sporządzenie nalewki truskawkowej samodzielnie według starej niezmiennej receptury przekazywanej ustnie, od co najmniej 50 lat, mimo iż wiele przepisów na nalewki znajduje się w książkach kucharskich. Kultywowanie tradycji przygotowywania nalewki truskawkowej widoczne jest wyraźnie do dziś.

Sok pomidorowy z Kałęczewa

Obecnie mieszkańcy Kałęczewa powrócili do starych, nieco zapomnianych tradycji tłoczenia soków na zimno z owoców oraz warzyw. Szczególnie smacznym oraz zdrowym sokiem jest sok z pomidorów tłoczony na zimno, dzięki czemu zachowuje swoje cenne składniki odżywcze oraz walory smakowe.

Nalewka pigwowa

Metoda jej przygotowywania nie zmieniała się od lat. Dojrzałe, zdrowe owoce są starannie zbierane, a następnie zalewane spirytusem i zasypywane cukrem. Cały proces trwa trzy miesiące, a oczekiwanie na gotową nalewkę kolejne pół roku (przynajmniej!).

Nalewka z czarnej porzeczki

Owoce zbierane są zazwyczaj z przydomowych ogrodów mieszkańców Ziemi Brzezińskiej. Naczynie z owocami leżakuje około trzech miesięcy, następnie jest wzbogacana cukrem, a w ostatnim etapie, przelana do odpowiednich butelek musi leżakować przynajmniej sześć miesięcy w ciemnym miejscu. Najlepszy smak osiąga po około dwóch latach.

Nalewka cierniowa

Robi się ją z krzewów tarniny, nazywanych cierniem ze względu na ostre kolce pokrywające jego gałązki. Dzięki bardzo dobrym warunkom klimatycznym owoce tarniny są smaczne i zawierają dużo węglowodanów i witaminy C. Owoce tarniny zbierane są po przymrozkach, a do spożycia nalewka cierniowa nadaje się dopiero po około 3 miesiącach leżakowania po całym procesie produkcyjnym.

Syrop malinowy z Lubowidzy

Owoce muszą być zdrowe, odpowiednio dojrzałe i najlepiej zbierane w słoneczny dzień, co podnosi ich wartość. Po zbiorze i oczyszczeniu owoców następuje ich rozdrabianie. Następnie z owoców tłoczony jest na zimno sok. Kolejnym etapem jest podgrzanie wyciśniętego soku do temperatury 80°C i dodanie cukru. Tak przygotowany syrop z malin można stosować w formie rozcieńczonej z wodą lub herbatą, a także jako dodatek do deserów.

Syrop z czarnego bzu z Kałęczewa

W okolicach Kałęczewa każda gospodyni sporządzała syrop z czarnego bzu, aby mieć zapas na zimę. Był wtedy odpowiedni na przeziębienie, grypę i ból gardła. Owoce zbierano pod koniec sierpnia i we wrześniu, kiedy były już bardzo dojrzałe. Syrop robiono według tradycyjnej metody przez zasypanie owoców bzu cukrem, a następnie odciskanie soku za pomocą specjalnej prasy ze śrubą. Jego charakterystyczny cierpki, kwaśny posmak znał każdy mieszkaniec Kałęczewa.

Nalewka śliwkowa z Marianowa

Do wyrobu nalewki śliwkowej z Marianowa najbardziej nadają się śliwki węgierki, zrywane kiedy są już w pełni dojrzałe. Umyte i wydrylowane śliwki są wkładane do balonu, zasypywane cukrem, a następnie odstawione w suche i ciepłe miejsce. Po pewnym czasie dodaje się do nich przefermentowany sok i całość odstawia znowu na kilka miesięcy. Mieszkańcy Marianowa i okolic wytwarzają nalewki śliwkowe, zwane inaczej śliwowicami, według niezmiennych receptur, które są przekazywane z pokolenia na pokolenie.

Nalewka dereniówka

W okolicach rzeki Mrogi bardzo popularne było przygotowywanie nalewek z owoców derenia, którego krzewy porastały nadmrożańskie tereny od ponad 50 lat. Do sporządzenia nalewki używano przejrzałych owoców derenia, zbieranych spod krzewów w lesie Rogowskim. Owoce musiały być w pełni dojrzałe, świeże, nieuszkodzone.

 

 

 (opisy na podstawie: http://www.minrol.gov.pl/pol/Jakosc-zywnosci/Produkty-regionalne-i-tradycyjne/Lista-produktow-tradycyjnych/woj.-lodzkie)

Portale regionalne
mapa
 
logo Unia Europejska
Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich:
Europa inwestująca w obszary wiejskie
logo PROW
logo FAPA    logo CDR
Mapa serwisu    |    copyright KSOW 2009